Krzęcin

Krzęcin (niem. Kranzin, dawniej także Cranzin) – wieś sołecka, siedziba gminy wiejskiej Krzęcin w powiecie choszczeńskim, ok. 11 km na południe od Choszczna, nad Małą Iną i jeziorem Krzęcin (niem. Hoff See). W skład sołectwa wchodzą kolonie Boguszyce, Grzywacz, Prokolno, Sierosławiec, Smużyk, Sobolewo i Wyszyna. Wieś leży w historycznej Nowej Marchii; do 1945 r. należała do powiatu choszczeńskiego (Kreis Arnswalde) – w latach 1816–1938 w Brandenburgii, potem w prowincji pomorskiej – i wraz z Chłopowem, Objezierzem, Przybysławiem i Rębuszem tworzyła okręg urzędowy Schwachenwalde.

Krzęcin ma bardzo dawną metrykę średniowieczną. Według polskiej Wikipedii wieś miał prawdopodobnie już w 1238 r. nadać templariuszom książę wielkopolski Władysław Odonic; niemiecka Wikipedia stwierdza, że podobnie jak Żeńsko i Chłopowo istniał ok. 1300 r. W 1319 r. majątek miała tu rodzina von Hagen, a w 1337 r. wzmiankowano młyn Buschmühle (dziś Smużyk). W katastrze margrabiowskim z 1337 r. wieś liczyła 64 łany; nie wymieniono uposażenia plebana, ale parafia istniała zapewne już w XVI w. Wieś była częścią majątku rycerskiego – w XVIII w. własnością rodziny von Rohwedel, ok. 1858 r. rodziny Glahn. Liczba mieszkańców rosła od 258 (1816) przez 627 (1871) do 1007 (1910); w 1939 r. wieś liczyła 786 osób. Do ewangelickiej parafii Kranzin należały m.in. Baumgarten (Prokolno), Friedrichshof, Grieses Bauernhof, Hochland (Wyszyna) i Ludwigswunsch (Sobolewo).

Wiosną 1945 r. obszar zajęła Armia Czerwona, a niemieckich mieszkańców wysiedlono. Urzędową polską nazwę Krzęcin ustalono 15 marca 1947 r. W latach 1954–1972 wieś była siedzibą gromady. Od 11 maja 2000 r. działa tu katolicka parafia św. Jana Chrzciciela. W 2007 r. wieś liczyła 747 mieszkańców; są tu szkoła, biblioteka i Gminne Centrum Kultury.

W rejestrze zabytków jest kościół św. Jana Chrzciciela z 1910 r. (dawniej ewangelicki), wzniesiony według Wikipedii na XIV-wiecznych zrębach, z neogotyckim korpusem, gotycko-barokową wieżą wstawioną niesymetrycznie w fasadę, herbowymi witrażykami i ołtarzem z XVIII w., oraz cmentarz przykościelny (w rejestrze z datą 1491 r.). Hasło o gminie wymienia też ceglaną bramę z XIV w.