1. powiat gryficki
  2. gm. Gryfice
  3. Zielin

wieś

Zielin

Dawny Sellin – wieś tuż na północ od Gryfic, przez wieki lenno mieszczańskiego rodu Ganske, z ruiną średniowiecznego kościoła św. Wawrzyńca.

Pierwsza wzmiankanieustalonaXIV w.: lenno Ganske wg Wikipedii PL
Rodzajwieś
Mieszkańcy156NSP 2021, wg polskawliczbach.pl

Zielin (niem. Sellin) – wieś w gminie Gryfice, ok. 3 km na północ od Gryfic. Nazwa ma pochodzenie słowiańskie i nawiązuje do zieleni; po wojnie używano przejściowo nazw Siedlce, Zielkowice i Zielno. Po 2000 r. na obrzeżach wsi powstało wiele domów jednorodzinnych.

Według polskiej Wikipedii w XIV w. wieś nadano w lenno gryfickiej rodzinie mieszczańskiej Ganske, która posiadała ją do końca XVII w.; udziały mieli tu też m.in. Flemmingowie (w 1628 r. bracia Hasso i Ewald). W 1780 r. były tu folwark, owczarnia, trzy zagrody chłopskie, jedna zagrodnicza i probostwo. Pod koniec XVIII w. Ganske’owie sprzedali majątek fabrykantowi Danielowi Müllerowi, od którego przeszedł na rodzinę von Lettow. W 1854 r. nabył go Wegener, który wydzielił z części gruntów Nowy Zielin (Neu Sellin), a w 1862 r. sprzedał Stary Zielin Ruchholzowi. Chłopskie gospodarstwa włączono do folwarku przed 1832 r. Od 1912 do 1945 r. majątek (ok. 320 ha) należał do Teschemachera. Od 1874 r. Zielin był siedzibą urzędu stanu cywilnego, a od 1875 r. okręgu urzędowego. Wieś zajęły wojska radzieckie 6 marca 1945 r.; w latach 1945–1947 nadzorowała ją Szkoła Oficerska w Gryficach.

Średniowieczny kościół parafialny św. Wawrzyńca (według Wikipedii – Laurentii), jednonawowy, z kamienia polnego, remontowano w 1906 r., dobudowując ceglaną wieżę; na jednej ze ścian odkryto wtedy datę 1384 i średniowieczne malowidła z Chrystusem jako ogrodnikiem i Marią Magdaleną. Wyposażenie obejmowało m.in. barokowy ołtarz, późnorenesansową ambonę, epitafium rodziny Gantzkow i dzwon z 1478 r. Dziś rejestr zabytków wymienia ruinę kościoła z XV w. oraz cmentarz przykościelny z XVI w., na którym zachowały się nieliczne nagrobki. We wsi rosną cztery lipy szerokolistne uznane za pomniki przyrody.

Zielin w datach

  1. XIV w.Wieś nadana w lenno gryfickiej rodzinie mieszczańskiej Ganske, właścicielom do końca XVII w. (Wikipedia PL).
  2. 1384Data odkryta w 1906 r. na ścianie kościoła wraz ze średniowiecznymi malowidłami (Wikipedia PL).
  3. XV w.Kościół, którego ruina jest dziś w rejestrze zabytków (NID).
  4. 1478Dzwon w wyposażeniu kościoła (Wikipedia PL).
  5. 1628Udziały we wsi mają bracia Hasso i Ewald Flemmingowie (Wikipedia PL).
  6. 1780Folwark, owczarnia, trzy zagrody chłopskie, jedna zagrodnicza i probostwo (Wikipedia PL).
  7. koniec XVIII w.Ganske’owie sprzedają majątek fabrykantowi Danielowi Müllerowi, od którego przechodzi na rodzinę von Lettow (Wikipedia PL).
  8. przed 1832Włączenie gospodarstw chłopskich do folwarku (Wikipedia PL).
  9. 1854Majątek kupuje Wegener i wydziela z niego Nowy Zielin (Neu Sellin) (Wikipedia PL).
  10. 1862Sprzedaż Starego Zielina Ruchholzowi (Wikipedia PL).
  11. 1874Zielin siedzibą urzędu stanu cywilnego, od 1875 r. okręgu urzędowego (Wikipedia PL).
  12. 1906Remont kościoła i dobudowa ceglanej wieży (Wikipedia PL).
  13. 1912Majątek (ok. 320 ha) kupuje Teschemacher, właściciel do 1945 r. (Wikipedia PL).
  14. 19456 marca wieś zajmują wojska radzieckie; do 1947 r. nadzór Szkoły Oficerskiej w Gryficach (Wikipedia PL).
  15. po 2000Na obrzeżach wsi powstaje osiedle domów jednorodzinnych (Wikipedia PL).
  16. 2021Narodowy Spis Powszechny: 156 mieszkańców (GUS, wg polskawliczbach.pl).

Źródła

  • Wikipedia PL: Zielin (powiat gryficki)
  • Wikipedia DE: Gryfice (wykaz miejscowości gminy)
  • Narodowy Instytut Dziedzictwa – rejestr zabytków, gm. Gryfice

Lokalizacja administracyjna

Gdzie leży Zielin

Od województwa do miejscowości — trzy przybliżenia. Każda mapa prowadzi do atlasu: wszystkich miejsc i miejscowości w gminie, powiecie i regionie.

53,9429° N · 15,2125° E Granice: PRG, GUGiK · kliknij, żeby przejść do atlasu gminy, powiatu lub województwa

Po sąsiedzku

Najbliższe miejscowości

Cała gmina Gryfice