Baszewice

Baszewice (niem. Batzwitz) – wieś kościelna w gminie Gryfice, ok. 6 km na południe od Gryfic, nad rzeczką Gardominką. W 2008 r. liczyła 284 mieszkańców.

Wieś wzmiankowano w 1321 r. jako Bassevitze, w 1440 r. jako Bassevisse; na mapie Lubinusa z 1618 r. zapisano ją jako Bassevitz. Po 1945 r. używano przejściowo nazwy Bzowo. Według polskiej Wikipedii w 1. poł. XIV w. wieś należała do rodu de Lode (w 1316 r. wymieniany jest rycerz Zygfryd de Lode), potem do rodziny Troye; ok. 1370 r. kupił ją gryficki mieszczanin Kurt Helmich, a w 1445 r. sprzedano ją radzie miejskiej Gryfic. Niemiecka Wikipedia podaje z kolei, że część wsi nabył w latach 1410 i 1417 kościół Mariacki w Gryficach, a w 1540 r. książę Filip I nadał Batzwitz – z gródkiem (Burg), młynem i patronatem kościelnym – w lenno rodzinie Mellin (von Mollin). Później wieś należała m.in. do rodziny von Plötz, a przed 1945 r. – według polskiej Wikipedii – do Thaddenów.

Wieś ma dwuczłonowy układ: Gardominka oddziela północną część dworską (z folwarkiem i parkiem) od południowej, chłopskiej, z kościołem i cmentarzem na wschodnim krańcu; obie mają zabudowę jednostronną. Dwór rozebrano po 1945 r., park zachował się częściowo. W 1925 r. gmina liczyła 525 mieszkańców; w latach 1928–1932 włączono do niej obszary dworskie Batzwitz, Lebbin (Lubin) i Vahnerow. Do 1945 r. wieś należała do powiatu gryfickiego i okręgu urzędowego Trzygłów (Trieglaff).

Najcenniejszym zabytkiem jest gotycki kościół z kamienia narzutowego, dziś filialny pw. Matki Boskiej Różańcowej, wpisany do rejestru zabytków. Zachował się akt jego poświęcenia z 12 listopada 1440 r. (według niemieckiej Wikipedii konsekrował go biskup Henryk Woggersin). Drewniana wieża od zachodu pochodziła z 1705 r. (niemiecka Wikipedia podaje rok 1706). Kościół, poważnie zniszczony po wojnie, ponownie poświęcono 22 grudnia 1975 r. We wsi leżą głazy narzutowe uznane za pomniki przyrody, m.in. głaz „Płomień” o obwodzie 6,5 m; przy wsi jest przystanek kolejowy Baszewice na linii nr 402.