Zagórze (niem. Sager) – wieś w gminie Wolin na stałym lądzie, nad wschodnim brzegiem cieśniny Głęboki Nurt; do 1945 r. w powiecie kamieńskim.
Zagórze było starym lennem Flemmingów, które w pierwszej ćwierci XVII w. podzielono na trzy części; w XVIII w. część a była kilkakrotnie oddawana w zastaw, a Flemmingowie odkupywali ją (m.in. w 1774 r.). Do dóbr w Piaskach Wielkich należało sześciu tutejszych kmieci i kossat. Około 1867 r. wieś miała 33 domy; dawniej część mieszkańców należała do parafii św. Jerzego w Wolinie, część do kościoła w Koniewie, potem cała wieś do Koniewa (Berghaus). Według Wikipedii PL w 1849 r. folwark w Zagórzu należał do Alberta Georga von Flemminga z Mierzęcina.
Do rejestru zabytków wpisano dwór z 1838 r., przebudowany na przełomie XIX i XX w.; w otoczeniu zachowała się zabudowa folwarczna (m.in. kuźnia i lodownia). W 2003 r. uruchomiono tu największą wówczas w Polsce farmę wiatrową „Zagórze”.
Zagórze w datach
- 1. ćw. XVII w.Podział lenna Flemmingów na trzy części (Berghaus, Th. II, Bd. 6, s. 433–434).
- 1774Flemmingowie odkupują zastawioną część a (Berghaus, Th. II, Bd. 6, s. 433–434).
- 1838Budowa dworu, przebudowanego na przełomie XIX i XX w. (rejestr NID).
- 1849Folwark własnością Alberta Georga von Flemminga z Mierzęcina (Wikipedia PL).
- ok. 187033 domy; cała wieś w parafii Koniewo (Berghaus, Th. II, Bd. 6).
- 2003Uruchomienie farmy wiatrowej „Zagórze” (Wikipedia PL).
- 2021153 mieszkańców (NSP 2021, wg polskawliczbach.pl).
Źródła
- Wikipedia PL – Zagórze (powiat kamieński)
- Wikipedia PL – Mierzęcin (województwo zachodniopomorskie)
- H. Berghaus, Landbuch des Herzogthums Pommern, Th. II, Bd. 6, Anklam 1870, s. 433–434 (Sager, Patzig)
- Narodowy Instytut Dziedzictwa – rejestr zabytków, gm. Wolin