Buk

Buk (do 1945 niem. Böck, w źródłach także Boeck) to nadgraniczna wieś w gminie Dobra (Szczecińska), w powiecie polickim, ok. 3 km na północny zachód od Dobrej. Nazwa wsi pochodzi od lasu bukowego. Przed 1945 r. należała do pomorskiego powiatu Randow (rejencja szczecińska), a po jego rozwiązaniu w 1939 r. do powiatu Ueckermünde. Do administracji polskiej przeszła 4 października 1945 r.

Według niemieckiej Wikipedii w 1286 r. książę Bogusław IV nadał kościołowi Mariackiemu w Szczecinie sześć łanów we wsi Böck. Dobra rycerskie Böck stanowiły w XIX w. część tzw. dóbr Nassenheide (Rzędziny), należących do hrabiów Henckel von Donnersmarck; wcześniej, w XVIII w., przeszły w ręce rodziny von Lepel (według Berghausa Otto Gustav von Lepel kupił je w 1720 r., według niemieckiej Wikipedii dobra znalazły się w jej rękach w 1771 r.). Buk był siedzibą parafii ewangelickiej, której filią był kościół w Dobrej (Daber); około 1775 r. we wsi było 31 gospodarstw domowych.

Do rejestru zabytków wpisano kościół filialny pw. św. Antoniego oraz przykościelny cmentarz ewangelicki (2. połowa XIII w.). Według niemieckiej Wikipedii jest to granitowy kościół kwadrowy z późnośredniowieczną wieżą i barokowym ołtarzem kazalnicowym z 1711 r., dziełem szczecińskiego mistrza Ericha Löfflera. Przy kościele stoi pomnik nagrobny, pod którym według miejscowych opowieści spoczywa oficer armii radzieckiej. Za wsią, na leśnym wzgórku, znajduje się zdewastowany cmentarz poniemiecki.

W 1925 r. wieś liczyła 408 mieszkańców, w 1939 r. – 451, a w 2021 r. – 357 (według Wikipedii). Przez Buk przebiega czarny szlak pieszy z Dobrej do rezerwatu Świdwie oraz Szlak „Puszcza Wkrzańska”; w pobliżu leży dawne przejście graniczne Buk–Blankensee. Do 1945 r. wieś miała przystanek Kolei Randowskiej (Stobno–Nowe Warpno).